Kemahiran meniru anak autisme: asas untuk bercakap dan bermain, serta cara melatihnya di rumah

Pernahkah anda melambai kepada anak, tetapi anak tidak membalas? Atau anda menepuk tangan sambil menyanyi, tetapi anak hanya memerhati tanpa meniru? Bagi kebanyakan kanak-kanak, meniru berlaku secara semula jadi. Bagi sebahagian kanak-kanak autisme, kemahiran ini perlu diajar dengan sengaja dan penuh sabar.

Kenapa kemahiran meniru penting?

Meniru ialah salah satu cara utama kanak-kanak belajar. Melalui peniruan, anak belajar menyebut perkataan baharu, bermain dengan mainan mengikut fungsinya, menggunakan isyarat seperti melambai dan menunjuk, serta berkongsi keseronokan dengan orang lain. Apabila anak meniru kita, dan kita meniru anak, berlaku satu kitaran sosial kecil yang menjadi asas kepada komunikasi dan persahabatan.

Apa kata kajian?

Satu kajian rawak terkawal perintis yang diterbitkan pada tahun 2010 melibatkan 21 kanak-kanak kecil autisme. Kanak-kanak yang menerima latihan meniru secara timbal balik semasa bermain, iaitu pendekatan yang dijalankan dalam suasana main yang semula jadi, menunjukkan peningkatan yang lebih besar secara signifikan dalam peniruan yang diminta dan peniruan spontan berbanding kumpulan kawalan. Kajian yang sama mendapati kanak-kanak yang sudah mempunyai lebih banyak aksi bermain spontan sebelum intervensi cenderung mencapai peningkatan yang lebih besar.

Kajian lebih awal pada tahun 2006 terhadap lima kanak-kanak kecil autisme mendapati kemahiran meniru yang diajar melalui pendekatan semula jadi bukan sahaja meningkat, malah dibawa ke persekitaran baharu. Kanak-kanak tersebut juga menunjukkan peningkatan dalam bahasa, main pura-pura dan perhatian bersama.

Satu kajian rawak terkawal lain melibatkan 50 kanak-kanak autisme berumur 21 hingga 33 bulan. Dalam kumpulan yang menerima kurikulum tambahan yang memberi tumpuan kepada peniruan sosial, perhatian bersama dan berkongsi emosi, peniruan yang disertai pandangan mata meningkat lebih daripada dua kali ganda, daripada 17 peratus kepada 42 peratus. Kemahiran ini dikekalkan semasa susulan.

Adik-beradik juga boleh memainkan peranan. Sebuah kajian pada tahun 2012 melibatkan enam pasangan adik-beradik. Kesemua enam abang atau kakak yang tidak mempunyai autisme berjaya belajar dan menggunakan teknik meniru perbuatan adik mereka. Tiga daripada empat kanak-kanak autisme dalam kajian itu meningkat dalam peniruan, dan kesemua empat menunjukkan lebih banyak penglibatan bersama.

Perlu diingat, kebanyakan kajian ini kecil. Hasilnya menggalakkan, tetapi setiap anak berbeza dan kemajuan berlaku pada kadar masing-masing.

Cara mula di rumah

1. Tiru anak dahulu. Duduk berhadapan dengan anak pada paras mata. Sediakan dua set mainan yang sama jika boleh. Apabila anak mengetuk blok, anda juga mengetuk blok. Apabila anak menolak kereta, anda juga menolak kereta. Ini menunjukkan kepada anak bahawa anda berminat dengan dunianya.
2. Sebut perbuatan dengan perkataan mudah. Semasa meniru, namakan apa yang berlaku, contohnya “ketuk, ketuk” atau “kereta laju”. Gunakan ayat pendek yang sesuai dengan tahap bahasa anak.
3. Tunjuk satu cara baharu, kemudian tunggu. Selepas beberapa ketika, tunjukkan satu aksi baharu dengan mainan yang sama, seperti menyusun blok menjadi menara. Beri anak masa untuk mencuba. Jika anak meniru, puji dengan gembira dan teruskan bermain. Jika belum, cuba lagi kemudian tanpa paksaan.

Pilih masa yang singkat tetapi kerap, contohnya beberapa minit semasa waktu bermain setiap hari. Libatkan abang atau kakak jika mereka berminat, dengan menunjukkan cara meniru adik secara lembut.

Bila perlu bantuan profesional?

Jika anak jarang meniru langsung, atau anda tidak pasti cara bermula, bincang dengan ahli terapi anak. Mereka boleh menilai tahap kemahiran anak dan membimbing anda menggunakan strategi meniru dalam rutin harian di rumah.

Penafian: Artikel ini ialah maklumat pendidikan umum dan bukan nasihat klinikal individu. Sila dapatkan nasihat profesional kesihatan atau terapi untuk keperluan anak anda.

Rujukan

1. Ingersoll B. Pilot randomized controlled trial of Reciprocal Imitation Training for teaching elicited and spontaneous imitation to children with autism. Journal of Autism and Developmental Disorders. 2010;40(9):1154-1160. https://doi.org/10.1007/s10803-010-0966-2
2. Ingersoll B, Schreibman L. Teaching reciprocal imitation skills to young children with autism using a naturalistic behavioral approach: effects on language, pretend play, and joint attention. Journal of Autism and Developmental Disorders. 2006;36(4):487-505. https://doi.org/10.1007/s10803-006-0089-y
3. Landa RJ, et al. Intervention targeting development of socially synchronous engagement in toddlers with autism spectrum disorder: a randomized controlled trial. Journal of Child Psychology and Psychiatry. 2011;52(1):13-21. https://doi.org/10.1111/j.1469-7610.2010.02288.x
4. Walton KM, Ingersoll BR. Evaluation of a sibling-mediated imitation intervention for young children with autism. Journal of Positive Behavior Interventions. 2012;14(4):241-253. https://doi.org/10.1177/1098300712437044